Kennisland reageert op EU-auteursrechten- consultatie

Gisteren hebben wij onze reactie op de 'Public Consultation on the review of the EU copyright rules' van de Europese Commissie ingediend.


6 maart 2014

Gisteren hebben wij onze reactie op de ‘Public Consultation on the review of the EU copyright rules’ van de Europese Commissie ingediend. In onze reactie (pdf) gaan wij in op het merendeel van de 80 door de Commissie geformuleerde vragen. Zoals we eerder vermeldden, zijn we blij met de vragen van de Commissie maar ook bezorgd dat de Commissie de uitkomsten van de consultatie naast zich neer zal leggen. Aangezien er naar meer dan elfduizend reacties binnengekomen zijn zou dat bijzonder kwalijk zijn.

Onze reactie is gebaseerd op de volgende uitgangspunten voor de modernisering van het Europese auteursrecht:

  • Het moet simpeler! Het auteursrecht raakt tegenwoordig bijna iedereen en dat betekent dat het ook door iedereen te begrijpen moet zijn. Wat ons betreft betekent dit dezelfde regels in alle EU-lidstaten, het afschaffen van de territoriale versplintering van rechten die ervoor zorgen dat er nog steeds geen digitale interne markt (digital single market) is. Bovendien vinden wij het belangrijk dat er heldere regels komen die bepalen dat elementaire internettechnieken zoals hyperlinken en browsen, geen toestemming van auteursrechthebbenden vereisen.
  • Alleen auteursrechtelijke bescherming als deze ook gewenst is. Wij denken dat het one size fits all-model waarin iedere creatieve prestatie voor meer dan 70 jaar bescherming krijgt niet meer van deze tijd is. In onze reactie pleiten we onder meer voor een verkorting van de beschermingsduur (in eerste instantie naar 50 jaar na het overlijden van de maker) en voor het invoeren van een registratiesysteem dat sommige vormen van auteursrechtelijke bescherming afhankelijk maakt van het registreren van de te beschermen werken. Dit moet ertoe leiden dat op termijn meer materiaal hergebruikt kan worden.
  • Aanpassing van auteursrechtelijke uitzonderingen aan de digitale omgeving. Auteursrechtelijke uitzonderingen zorgen ervoor dat beschermde werken ook zonder toestemming gebruikt kunnen worden als hiermee een ander belangrijk belang gediend is. Denk bijvoorbeeld aan het citaatrecht dat een belangrijke bijdrage aan de vrijheid van meningsuiting levert. In onze reactie pleiten wij voor uitbreiding van de uitzonderingen voor het gebruik in het onderwijs, door publieke erfgoedinstellingen, door mensen met een beperking en voor text- en datamining. Hiernaast pleiten we voor een uitzondering die het voor individuele gebruikers mogelijk maakt om beschermde werken met elkaar te delen en te bewerken.
  • Meer flexibiliteit. Het huidige systeem van auteursrechtelijke uitzonderingen is niet flexibel genoeg. Ondanks dat een lijst van vaste uitzonderingen veel zekerheid voor gebruikers biedt, heeft deze aanpak als nadeel dat het niet mogelijk is om rekening te houden met nog niet bestaande technologie. Om deze reden pleiten wij voor het invoeren van een open norm (vergelijkbaar met de Fair Use-bepaling in de Verenigde Staten) die het mogelijk maakt om te beoordelen of nieuwe toepassingen toestemming van rechthebbenden nodig hebben of niet.

Door het auteursrecht op basis van deze uitgangspunten aan te passen, zou de Europese Unie een grote stap voorwaarts kunnen maken. Hierdoor wordt het concurrentievermogen van de EU versterkt en krijgen publieke instellingen de ruimte om de mogelijkheden van het internet maximaal te benutten. Maar vooral moet dit leiden tot een herstel van de balans tussen rechthebbenden en gebruikers, zodat er ook in het digitale tijdperk voldoende draagvlak voor het auteursrecht blijft bestaan.

Naast onze eigen reactie hebben wij ook bijgedragen aan de reacties van Europeana, Copyright for Creativity, Communia en Nederlandse erfgoedinstellingen.

Deze tekst heeft een Creative Commons Naamsvermelding-licentie (CC BY) en is gekopieerd van de Kennisland-website. Ga voor de volledige versie met afbeeldingen, streamers en noten naar https://www.kl.nl/nieuws/nieuwe-kaders-voor-europees-digitaal-beleid/

This text has a Creative Commons Attribution License (CC BY) and has been copied from the Kennisland website. For a full version with images, streamers and notes go to https://www.kl.nl/nieuws/nieuwe-kaders-voor-europees-digitaal-beleid/